Lip-Bu Tan, człowiek wybrany na stanowisko szefa Intela, największego producenta mikroprocesorów w USA, zainwestował w setki chińskich firm technologicznych, w tym co najmniej osiem powiązanych z Armią Ludowo-Wyzwoleńczą, wynika z przeglądu chińskich i amerykańskich dokumentów korporacyjnych, które przeprowadziła agencja Reuters.
Tan kontroluje ponad 40 chińskich firm i funduszy, a także mniejszościowe udziały w ponad 600 za pośrednictwem zarządzanych lub posiadanych przez siebie firm inwestycyjnych. W wielu przypadkach dzieli mniejszościowe udziały z chińskimi podmiotami rządowymi.
To może byc jedna z największych afer w świecie nowych technologii – oraz milowy krok rozstrzygający dalsze losy taryf celnych nałożonych przez USA na Chiny (obecnie wynoszą one 125 proc.).
Mianowanie w zeszłym miesiącu Tana, jednego z najdłużej działających inwestorów w chińskiej technologii w Dolinie Krzemowej, na stanowisko dyrektora generalnego firmy produkującej najnowocześniejsze chipy dla Departamentu Obrony USA, wywołało wśród niektórych inwestorów pytania o zakres jego ciągłego zaangażowania w działalność biznesową w Chinach.Jednak niektórzy uważają, że wieloletnie doświadczenie Tana w inwestowaniu w startupy w Chinach to kluczowe kompetencje, które pozwolą ożywić blaknącą amerykańską gwiazdę nowych technologii.
Tan dokonał inwestycji za pośrednictwem Walden International, funduszu venture capital z San Francisco, którą założył w 1987 r., a także dwóch holdingów z siedzibą w Hongkongu – Sakarya Limited i Seine Limited. Tan był jedynym właścicielem Sakarya od 31 października, jak informuje Reuters powołując się na dokumentację giełdy papierów wartościowych w Szanghaju. Kontroluje Seine za pośrednictwem Walden, zgodnie z chińskimi bazami danych korporacyjnych, które są aktualizowane codziennie. Co więcej – Tan pozostaje przewodniczącym Walden International.
Ślizganie się po paragrafach
Przypomnijmy, że obywatele USA nie mogą posiadać udziałów w chińskich firmach, nawet tych powiązanych z chińskim wojskiem, chyba że firmy te zostały dodane do listy chińskich firm kompleksu wojskowo-przemysłowego Skarbu Państwa USA, która wyraźnie zabrania takich inwestycji. Jednak jak na razie nie ma dowodów na to, że Tan obecnie inwestuje bezpośrednio w jakąkolwiek firmę znajdującą się na liście Skarbu Państwa USA.
Lista podmiotów Departamentu Handlu zabrania amerykańskim firmom eksportowania kontrolowanych technologii do firm, ale nie zabrania inwestowania w nie. Pentagon zakazuje firmom powiązanym z chińskim wojskiem udziału w amerykańskim łańcuchu dostaw wojskowych. Firma Intel ma kontrakt o wartości 3 mld dolarów na produkcję chipów dla Departamentu Obrony USA i uczestniczy w dwóch innych działaniach Departamentu Obrony, które koncentrują się na opracowywaniu najnowocześniejszych chipów.
Tan zainwestował co najmniej 200 milionów dolarów w setki chińskich zaawansowanych firm produkcyjnych i chipowych w okresie od marca 2012 r. do grudnia 2024 r., w tym w wykonawców i dostawców dla Armii Ludowo-Wyzwoleńczej, powiązanych z listami firm amerykańskich i analityków powiązanych z chińskim wojskiem.
Kwestia bezpieczeństwa narodowego. I taryf celnych
Reuters zidentyfikował 20 funduszy inwestycyjnych i firm, w których Walden jest obecnie współwłaścicielem wraz z chińskimi funduszami rządowymi lub przedsiębiorstwami państwowymi, zgodnie z chińskimi dokumentami korporacyjnymi. Środki rządowe pochodzą głównie z samorządów chińskich centrów technologicznych, takich jak Hangzhou, Hefei i Wuxi.
Walden zainwestował również w sześć chińskich firm technologicznych obok wiodącego dostawcy PLA, China Electronics Corporation, który został ukarany przez prezydenta Trumpa w 2020 r. w ramach dekretu zakazującego zakupu lub inwestowania w „chińskie firmy wojskowe”.