Polska uruchomiła komputer kwantowy oparty na technologii spułapkowanych jonów – PIAST-Q. Nowy komputer został już zainstalowany w Poznańskim Centrum Superkomputerowo-Sieciowym. Projekt EuroQCS-Poland współfinansowany jest przez Ministerstwo Cyfryzacji, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz EuroHPC JU.
W skrócie:
-
Polska uruchomiła PIAST-Q, pierwszy europejski komputer kwantowy oparty na technologii spułapkowanych jonów, zainstalowany w Poznańskim Centrum Superkomputerowo-Sieciowym.
-
Komputer kwantowy PIAST-Q otwiera przełomowe możliwości dla nauki, przemysłu i sektora publicznego w Europie, wspierając badania nad optymalizacją, materiałoznawstwem, chemią i uczeniem maszynowym.
-
Inwestycja w PIAST-Q, współfinansowana przez Ministerstwo Cyfryzacji i EuroHPC JU, umacnia pozycję Polski jako lidera w rozwoju technologii kwantowych w Europie.
Projekt otwiera nowe, przełomowe możliwości dla nauki, przemysłu i sektora publicznego. Komputer wesprze badania nad kwantową optymalizacją, materiałoznawstwem, chemią i uczeniem maszynowym. Dzięki projektowi Polska dołącza do liderów rozwoju technologii kwantowych w Europie.
„Dzisiaj w Poznaniu oddajemy do użytku komputer kwantowy PIAST-Q, działający w oparciu o technologię spułapkowanych jonów. Realizujemy zapowiedź sprzed kilku miesięcy i tym samym dokładamy ważny element rozwoju technologii przyszłości. Nowy sprzęt na światowym poziomie wspiera zarówno dotychczasowe, jak i nowe działania w zakresie m.in. kwantowej optymalizacji, kwantowych badań materiałowych oraz kwantowego uczenia maszynowego. Wiele zastosowań jeszcze przed nami, a potencjał tego komputera będzie stale rosnąć” – zapewnia wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski.
Technologia dla nauki, przemysłu i sektora publicznego
Infrastruktura komputerów kwantowych w Europie, budowana z aktywnym udziałem Polski, pomoże rozwijać szeroką gamę zastosowań tej technologii. Komputer kwantowy będzie służyć przede wszystkim naukowcom, przedstawicielom przemysłu oraz sektora publicznego z całej Europy. Dzięki temu powstaną nowe możliwości w kluczowych obszarach badawczych i gospodarczych, a europejska infrastruktura superkomputerowa zostanie wzbogacona o zupełnie nowy wymiar obliczeniowy.
Nowy komputer EuroQCS-Poland jest cyfrowym komputerem kwantowym, opartym na uwięzionych jonach, oferującym ponad 20 fizycznych kubitów.
Komputer będzie integrowany z klasycznymi systemami superkomputerowymi, aby udoskonalić hybrydowe podejścia do obliczeń kwantowo-klasycznych. Będzie wspierał nowe hybrydowe przypadki użycia i testy porównawcze kwantowo-klasyczne, takie jak kwantowa optymalizacja, chemia kwantowa, kwantowe materiałoznawstwo, kwantowe uczenie maszynowe.
Celem jest zwiększenie wydajności i efektywności obliczeń w różnych dziedzinach nauki i technologii.
Komputery kwantowe wykorzystują zjawiska mechaniki kwantowej do przetwarzania informacji. W odróżnieniu od klasycznych komputerów, które operują na bitach przyjmujących wartości 1 lub 0, komputery kwantowe używają kubitów (bitów kwantowych), które mogą być zarówno jedynką, jak i zerem w tym samym momencie. Komputery kwantowe mają więc potencjał do rozwiązywania problemów, które są zbyt złożone dla tradycyjnych komputerów.
Dziedziny życia, w których komputery kwantowane mogą mieć swój dział to m.in. prognozowanie pogody (komputery kwantowe mogą poprawić dokładność prognoz pogody, szczególnie w przypadku długoterminowych prognoz), energetyka (pomoc w optymalizacji procesów produkcji energii), bezpieczeństwo (zabezpieczanie danych przed cyberatakami),czy modelowanie molekularne (symulowanie zachowania cząsteczek, co może pomóc w projektowaniu nowych leków i materiałów).
Współpraca na rzecz rozwoju technologii
Koszty zakupu i instalacji komputera kwantowego sfinansowane zostały w równych częściach przez Ministerstwo Cyfryzacji i europejskie partnerstwo EuroHPC. Całkowity koszt inwestycji to 12,28 mln euro.
Komputer został zainstalowany w Poznańskim Centrum Superkomputerowo-Sieciowym, które jest także koordynatorem i inicjatorem konsorcjum EuroQCS-Poland. W konsorcjum EuroQCS-Poland uczestniczą także Centrum Fizyki Teoretycznej PAN, Creotech Instruments S.A. i Uniwersytet Łotewski.