W zeszłym roku na Łotwie wytworzono ponad 269 000 ton odpadów żywnościowych, poinformowało Ministerstwo Klimatu i Energii LETA.
W skrócie:
-
Łotwa wygenerowała w ubiegłym roku ponad 269 tysięcy ton odpadów żywnościowych, co stanowi poważne wyzwanie ekologiczne.
-
Głównym źródłem marnowania żywności są gospodarstwa domowe, które odpowiadają za ponad połowę wszystkich odpadów.
-
Aby sprostać celom UE do 2030 roku, niezbędna jest dalsza edukacja społeczeństwa i rozwój infrastruktury do utylizacji odpadów.
Według badania przeprowadzonego przez ministerstwo, gospodarstwa domowe nadal generują największą ilość odpadów żywnościowych – w 2024 roku wygenerowały one łącznie 160 692 ton odpadów żywnościowych.
Na kolejnych miejscach znalazły się sektor handlu detalicznego, który wygenerował 41 359 ton odpadów żywnościowych, produkcja i przetwórstwo żywności, które wygenerowały 27 478 ton odpadów żywnościowych, produkcja pierwotna, czyli rolnictwo, które wygenerowało 23 297 ton odpadów żywnościowych, oraz gastronomia, która wygenerowała 16 771 ton odpadów żywnościowych.
W 2024 roku ilość odpadów żywnościowych na Łotwie zmniejszyła się w produkcji pierwotnej, przetwórstwie i gastronomii, ale wzrosła w handlu i gospodarstwach domowych.
Według ministerstwa, marnowanie żywności powstaje na każdym etapie z różnych przyczyn, takich jak niekorzystne warunki pogodowe, choroby lub problemy technologiczne w produkcji pierwotnej, a także złej jakości surowce, wady produkcyjne lub błędy logistyczne w produkcji i przetwórstwie.
Tymczasem w handlu marnowanie żywności powstaje głównie z zepsutych lub przeterminowanych produktów, podczas gdy w gastronomii, gdzie marnuje się najmniej, firmy chętniej wdrażają rozwiązania takie jak dostosowywanie porcji, pakowanie żywności na wynos i ponowne wykorzystywanie produktów.
W gospodarstwach domowych marnowanie żywności najczęściej wynika z przechowywania żywności, złego planowania lub niezrozumienia dat ważności. 11,5 proc. z nich trafia do pojemników na odpady organiczne, 19,4 proc. do kompostu przydomowego, 51,7 proc. do pojemników na odpady domowe, a 17,4 proc. do kanalizacji.
Aby zapewnić ekologiczną gospodarkę odpadami i efektywne wykorzystanie zasobów, konieczna jest dalsza edukacja społeczeństwa i zapewnienie infrastruktury, aby zmaksymalizować utylizację odpadów żywnościowych generowanych przez ludzi w pojemnikach na odpady organiczne i kompostowaniu, poinformowało ministerstwo. Minister klimatu i energii Kaspars Melnis (Zieloni/Rolnicy) powiedział, że ograniczenie marnowania żywności to ważny krok w kierunku zrównoważonego rozwoju. Badanie pokazuje, że marnowanie żywności nadal stanowi poważny problem na Łotwie i wymaga ukierunkowanych działań ze strony decydentów, przedsiębiorstw i obywateli.
Zgodnie z celami UE, do 2030 roku ilość odpadów powinna zostać zmniejszona o 10% w fazie produkcji i przetwórstwa oraz o 30% w handlu, gastronomii i gospodarstwach domowych.
Badanie przeprowadzono w okresie od września 2023 r. do kwietnia 2025 r. Gromadzenie danych na temat marnowania żywności będzie odbywać się na podstawie ankiet, badań, statystyk od interesariuszy, bezpośrednich pomiarów masy, ważenia odpadów żywnościowych, wpisów do dzienników i innych, z dodatkowym wykorzystaniem krajowych źródeł danych statystycznych.
Badanie przeprowadzono w ramach projektu LIFE IP „Odpady jako zasób na Łotwie” we współpracy z naukowcami z Uniwersytetu Stradins w Rydze i Jaunrades Laboratorija.