Projekt Rail Baltica osiągnął dwa ważne kamienie milowe. 26 listopada Grupa „Przyjaciele Rail Baltica”, utworzona w 2016 r. i kierowana przez wiceprzewodniczącego PE Robertsa Zīle, odbyła swoje pierwsze spotkanie w nowej kadencji Parlamentu Europejskiego, przypominając o strategicznym znaczeniu projektu dla europejskiej łączności i bezpieczeństwa. W tym samym czasie rząd Łotwy koncepcyjnie zatwierdził scenariusz etapowej realizacji dla pierwszej fazy Rail Baltica na Łotwie.
Podczas roboczego spotkania „Przyjaciele Rail Baltica” przedstawiono szczegółowe prezentacje dotyczące postępów we wdrażaniu Rail Baltica, w których uczestniczyli przedstawiciele Łotwy, Litwy, Estonii i Polski. Dyskusje podkreśliły znaczenie dalszego wsparcia dla Rail Baltica jako strategicznego projektu infrastrukturalnego.
– Było to pierwsze spotkanie grupy współpracy Rail Baltica w nowej kadencji PE. Cieszę się, że do grupy dołączają nowi członkowie, którzy dostrzegają znaczenie tego projektu nie tylko dla regionu bałtyckiego, ale także dla szerszego kontekstu bezpieczeństwa Europy. Praca grupy będzie szczególnie ważna dla rozwoju projektu, ponieważ trwają dyskusje na temat kolejnych wieloletnich ram finansowych Unii Europejskiej — mówi Roberts Zīle.
Według Marka Kivili, tymczasowego przewodniczącego zarządu i dyrektora generalnego RB Rail, europarlamentarzyści uznali znaczenie projektu Rail Baltica i przyznali, że może on mieć potencjalny wpływ nie tylko na region bałtycki, ale także na szerszy krajobraz europejski. Również europejska koordynatorka ds. transeuropejskiej sieci transportowej Morza Północnego i Bałtyku Catherine Trautmann wyraża silne poparcie dla projektu, wzmacniając ducha współpracy wśród interesariuszy.
– Istnieje wspólne zrozumienie, że decyzja wykonawcza postępuje dobrze, a oczekuje się, że zostanie przyjęta do końca 2024 r. Ten harmonogram odzwierciedla wyraźne zaangażowanie w rozwój projektu Rail Baltica i zapewnienie jego pomyślnej realizacji w przyszłości — mówi Kivila.
We wszystkich trzech krajach bałtyckich w 2024 roku projekt poczynił znacznie postępy, kładąc podwaliny pod nowoczesną, zrównoważoną sieć transportową, która wzmocni połączenie regionu bałtyckiego z Europą. Zaktualizowana analiza kosztów i korzyści, opublikowana w 2024 r., podkreśliła znaczne długoterminowe korzyści ekonomiczne i społeczne projektu. Od 2024 r. około 180 km głównej linii wraz z powiązaną infrastrukturą jest w fazie budowy we wszystkich trzech krajach. Podpisano znaczące umowy na nasypy kolejowe, a kluczowe zamówienia podsystemów kolejowych są bliskie ukończenia. Oczekuje się, że do 2025 r. budowa będzie trwała na 43 proc. głównej linii Rail Baltica, która w pierwszej fazie obejmuje łącznie 659 km. Projekt ma na celu utworzenie jednotorowej linii na dwutorowym nasypie na różnych odcinkach do 2030 r., przy czym całkowity Capex szacowany jest na 14 mld dolarów na pierwszą fazę.
– Obecnie rząd musi podjąć strategicznie ważne decyzje, aby kontynuować sekwencyjną realizację projektu Rail Baltica na Łotwie — podobnie jak w innych państwach bałtyckich, które stoją w obliczu tych samych wyzwań — mówi Kitija Gruškevica, członek zarządu RB Rail AS.
Największa, najszybsza, europejska
Rail Baltica to jeden z największych projektów infrastruktury dużych prędkości w Europie, którego celem jest utworzenie nowoczesnego i zrównoważonego połączenia kolejowego łączącego państwa bałtyckie – Estonię, Łotwę i Litwę – z szerszą europejską siecią kolejową. Jako kluczowy element dwóch transeuropejskich korytarzy transportowych projekt ten napędza rozwój gospodarczy, jednocześnie odpowiadając na strategiczne potrzeby geopolityczne. Projekt ten zwiększa zdolność Unii Europejskiej do reagowania na wyzwania bezpieczeństwa, ochrony wrażliwych regionów i wzmacniania odstraszania poprzez ulepszone możliwości.
Rail Baltica będzie w pełni zelektryfikowaną, dwutorową koleją o standardowym rozstawie torów 1435 mm, wyposażoną w ERTMS (Europejski System Zarządzania Ruchem Kolejowym) i zaprojektowaną tak, aby spełniała europejskie normy. Dzięki projektowej prędkości 249 km/h Rail Baltica znacznie skróci czas podróży między państwami bałtyckimi a głównymi miastami europejskimi. Będzie służyć jako nowoczesna infrastruktura dla mobilności pasażerów, towarów i wojska, promując dostępność i ułatwiając biznes, turystykę i wymianę kulturalną. Ponadto projekt wzmocni pozycję regionu bałtyckiego jako ważnego węzła tranzytowego, wspierając silniejsze połączenia handlowe i promując współpracę regionalną.
Więcej o Rail Baltica:
Podpisano umowę o dodatkowe finansowanie na kontynuację budowy Rail Baltica