Prezydent Łotwy Edgars Rinkeviczs powiedział w środę (5.02), że nie można wykluczyć prowokacji w związku z planowanym odłączeniem się krajów bałtyckich od rosyjsko-białoruskiej sieci elektroenergetycznej i dlatego służby zostały postawione w stan najwyższej gotowości.
– Nie możemy wykluczyć pewnego rodzaju prowokacji. Dlatego łotewskie i zagraniczne służby są postawione w stan najwyższej gotowości – mówi Edgars Rinkeviczs po spotkaniu z premier Eviką Siliną. Przyznał, że odłączenie od rosyjsko-białoruskiej sieci elektroenergetycznej i synchronizację z systemem przesyłowym Europy jest najważniejszy dla wzmocnienia bezpieczeństwa narodowego i niezależności po rezygnacji z rosyjskiego gazu ziemnego i ropy naftowej.
– Wszystkie nasze odpowiedzialne organy i siły zbrojne są zaangażowane w ten proces, aby zapobiec ewentualnym zagrożeniom hybrydowym – zapewniaszefowa łotewskiego rządu. – Mamy „plan awaryjny” na wypadek różnych zdarzeń.
Także rada miejska Rygi po posiedzeniu Komisji Obrony Cywilnej potwierdziła „pełne przygotowanie” do przełączenia sieci i nieprzerwanego świadczenia usług komunalnych oraz funkcjonowania miejskiej infrastruktury.
– Nie musicie przesadnie przygotowywać się na to, czy zmieniać swoich nawyków – uspokaja mieszkańców i przyjezdnych burmistrz Vilnis Kirsis.
Urzędnicy przestrzegają jednak, że w trakcie procesu przełączenia, który rozpocznie się w piątek późnym wieczorem i potrwa do niedzieli, mogą wystąpić okresowe skoki napięcia. Zaleca się wcześniejsze naładowanie telefonów i zatankowanie samochodów, a w razie wyjazdu z domu odłączenie od sieci wrażliwych sprzętów, np. komputerów.
Kraje bałtyckie są ostatnimi w UE, które nie są jeszcze połączone z systemem przesyłowym Europy kontynentalnej CESA (Continental Europe Synchronous Area) i funkcjonują w ramach współpracy energetycznej BRELL, wykorzystującej poradziecką infrastrukturę. Decyzję o rezygnacji z tego systemu podjęto ponad 10 lat temu w związku ze zmianami stosunków politycznych między UE, krajami bałtyckimi a Rosją. Atak Rosji na Ukrainę w lutym 2022 r. przyspieszył realizację tego procesu. Przełączenie sieci rozpocznie się na Litwie – tamtejsze linie zostaną przyłączone do polskich – a zakończy się w Estonii.
Przełączenie sieci odbędzie się w niedzielę, 9 lutego.
Więcej o sprawie:
To już pewne – kraje bałtyckie w lutym dołączą do europejskiego systemu energetycznego